Η Ζύγαινα ή Σφυροκέφαλος είναι ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους καρχαρίες παγκοσμίως λόγω του μοναδικού σχήματος του κεφαλιού της που θυμίζει σφυρί. Το συγκεκριμένο είδος ξεχωρίζει από τους άλλους σφυροκέφαλους καθώς το μπροστινό μέρος του κεφαλιού του είναι καμπυλωτό και λείο χωρίς το χαρακτηριστικό βαθούλωμα που έχουν τα συγγενικά του είδη στο κέντρο. Το σώμα της είναι στιβαρό και υδροδυναμικό με χρώμα λαδί ή γκρι στη ράχη και λευκό στην κοιλιά. Τα μάτια βρίσκονται στα άκρα του σφυριού προσφέροντας εξαιρετική πανοραμική όραση ενώ το πλατύ κεφάλι λειτουργεί και ως πηδάλιο για γρήγορους ελιγμούς.

Είναι είδος που προτιμά τα εύκρατα και ζεστά νερά. Ζει τόσο στην ανοιχτή θάλασσα όσο και κοντά στις ακτές συχνά πλησιάζοντας την επιφάνεια με το ραχιαίο πτερύγιο να εξέχει από το νερό. Στη Μεσόγειο αν και σπάνια πλέον μπορεί να εντοπιστεί να μεταναστεύει σε μεγάλα κοπάδια κυρίως κατά τους καλοκαιρινούς μήνες αναζητώντας δροσερότερα νερά.

Είναι ένας μεγάλος καρχαρίας. Το συνηθισμένο μήκος του κυμαίνεται από 2.5 έως 3.5 μέτρα αλλά μπορεί να φτάσει και τα 5 μέτρα σε μήκος με βάρος που ξεπερνά τα 400 κιλά. Είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος σφυροκέφαλος μετά τον Μεγάλο Σφυροκέφαλο (Sphyrna mokarran).

Είναι δεινός κυνηγός. Η αγαπημένη του τροφή είναι τα σαλάχια και ιδιαίτερα οι τρυγόνες. Χρησιμοποιεί το πλατύ του κεφάλι για να χτυπήσει και να ακινητοποιήσει το σαλάχι στον βυθό αποφεύγοντας το δηλητηριώδες κεντρί του το οποίο συχνά βρίσκεται καρφωμένο στο στόμα του καρχαρία χωρίς να τον ενοχλεί. Επίσης τρέφεται με καλαμάρια, ψάρια όπως σκουμπριά και ρέγγες αλλά και μικρότερους καρχαρίες.

Είναι ζωοτόκο είδος και μάλιστα αναπτύσσει πλακούντα όπως τα θηλαστικά για να τρέφει τα έμβρυα μέσα στη μήτρα. Η εγκυμοσύνη διαρκεί περίπου 10 με 11 μήνες. Το θηλυκό γεννά έναν μεγάλο αριθμό νεογνών συνήθως από 20 έως 40 μικρά τα οποία έχουν μήκος 50-60 εκατοστά και είναι πλήρως σχηματισμένα και ικανά να κολυμπήσουν και να κυνηγήσουν αμέσως.

Σημαντικά Ευρήματα Ερευνών

Η IUCN έχει χαρακτηρίσει τη Ζύγαινα ως Κρισίμως Κινδυνεύον (Critically Endangered) είδος στη Μεσόγειο καθώς οι πληθυσμοί της έχουν καταρρεύσει δραματικά τις τελευταίες δεκαετίες. Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι το σφυρί του καρχαρία είναι γεμάτο με χιλιάδες ηλεκτρο-αισθητήρες λυχνίες που του επιτρέπουν να ανιχνεύει τον ηλεκτρικό παλμό της καρδιάς των θηραμάτων του ακόμα και όταν αυτά είναι θαμμένα βαθιά μέσα στην άμμο. Αυτό το καθιστά έναν από τους πιο αποτελεσματικούς ανιχνευτές βιολογικών σημάτων στο ζωικό βασίλειο.