Το Χριστόψαρο, γνωστό και ως Σαν Πιέτρο ή Ρέτσουλα ή Παπαπέτρος, είναι ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και ιδιαίτερα ψάρια των ελληνικών θαλασσών. Ανήκει στην τάξη των Ζεόμορφων (Zeiformes) και διακρίνεται για το εξαιρετικά υψηλό και πεπλατυσμένο σώμα του που μοιάζει με πιάτο. Το σώμα του είναι σχεδόν κυκλικό και καλύπτεται από μικροσκοπικά λέπια. Το στόμα του είναι τεράστιο και μπορεί να προεκταθεί έντονα προς τα εμπρός (protrusible jaw).

Το πιο διάσημο χαρακτηριστικό του είναι μια μεγάλη, στρογγυλή μαύρη κηλίδα στο κέντρο κάθε πλευράς, η οποία περιβάλλεται από ένα κίτρινο δαχτυλίδι. Σύμφωνα με τον μύθο, αυτή η κηλίδα είναι το δαχτυλικό αποτύπωμα του Αποστόλου Πέτρου (εξού και το όνομα Σαν Πιέτρο ή Παπαπέτρος). Μια άλλη ερμηνεία είναι ότι η κηλίδα αυτή λειτουργεί ως ψεύτικο μάτι για να μπερδεύει τους θηρευτές ή τη λεία του.

Είναι ένα βενθοπελαγικό και μοναχικό είδος. Ζει κοντά στον βυθό, αλλά συχνά αιωρείται λίγα μέτρα πάνω από αυτόν. Προτιμά τους λασπώδεις και αμμώδεις βυθούς, αλλά συχνά πλησιάζει και σε βραχώδεις περιοχές. Το βάθος που το συναντάμε κυμαίνεται συνήθως από τα 10 έως τα 400 μέτρα, αν και είναι πιο κοινό μεταξύ 50 και 150 μέτρων.

Το Χριστόψαρο είναι ψάρι μεσαίου μεγέθους. Το συνηθισμένο μήκος αλίευσης είναι 30 έως 40 εκατοστά. Μπορεί, ωστόσο, να φτάσει σε μέγιστο μήκος τα 60-70 εκατοστά (ή και 90 εκ. σε σπάνιες περιπτώσεις) και βάρος που φτάνει τα 8 κιλά, αν και συνήθως είναι 1-2 κιλά λόγω του λεπτού σώματός του.

Είναι ένας επιδέξιος θηρευτής ενέδρας και προσέγγισης. Δεν είναι γρήγορος κολυμβητής, αλλά χρησιμοποιεί τα σχεδόν αόρατα θωρακικά του πτερύγια για να πλησιάζει αργά και αθόρυβα τη λεία του. Λόγω του πεπλατυσμένου σώματός του, είναι σχεδόν αόρατο όταν κοιτάζει το θήραμα κατά μέτωπο. Μόλις φτάσει σε απόσταση βολής, εκτινάσσει αστραπιαία το τεράστιο στόμα του, δημιουργώντας ένα κενό αέρος που ρουφάει τη λεία. Τρέφεται κυρίως με κοπαδιαία ψάρια (όπως σαρδέλες, γόπες, μαρίδες) και κεφαλόποδα.

Η αναπαραγωγή του Χριστόψαρου λαμβάνει χώρα την άνοιξη. Στη Μεσόγειο, η περίοδος αυτή εκτείνεται κυρίως από τον Μάρτιο έως τον Μάιο. Τα αυγά είναι πελαγικά και επιπλέουν στο νερό. Τα ψάρια φτάνουν σε σεξουαλική ωριμότητα περίπου στο 4ο έτος της ζωής τους (γύρω στα 30-35 εκατοστά).

Δεν αλιεύεται στοχευμένα σε μεγάλες ποσότητες, αλλά αποτελεί πολύτιμο παράπλευρο αλίευμα για τις μηχανότρατες βυθού και τα στατικά δίχτυα (μανωμένα). Επίσης, πιάνεται περιστασιακά σε βαθιές καθετές και ζόκες. Έχει πολύ υψηλή εμπορική αξία και θεωρείται ένα από τα πιο εκλεκτά (gourmet) ψάρια. Το κρέας του είναι λευκό, σφιχτό, χωρίς καθόλου μικρά κόκκαλα και έχει μια λεπτή, γλυκιά γεύση που θυμίζει θαλασσινά (καβούρι ή αστακό). Είναι ιδανικό για φιλέτο στο τηγάνι, στον φούρνο ή στον ατμό.

Η IUCN δεν έχει αξιολογήσει πλήρως το είδος στην περιοχή (Data Deficient), αλλά γενικά δεν θεωρείται ότι κινδυνεύει άμεσα. Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι το Χριστόψαρο έχει σχετικά μεγάλη διάρκεια ζωής (έως 12-14 έτη) και ότι τα θηλυκά μεγαλώνουν γρηγορότερα και ζουν περισσότερο από τα αρσενικά. Επίσης, έρευνες στη Μαύρη Θάλασσα επιβεβαίωσαν την παρουσία του, δείχνοντας την ευρεία εξάπλωσή του.