Ο Κολαούζος είναι ένας γιγάντιος και εντυπωσιακός θηρευτής των βαθιών νερών που ανήκει στην οικογένεια των Πολυπριονιδών (Polyprionidae). Συχνά συγχέεται με τον Βλάχο (Epinephelus caninus) αλλά πρόκειται για διαφορετικό είδος με ξεχωριστά χαρακτηριστικά. Το σώμα του είναι ψηλό, ογκώδες και στιβαρό με ένα πολύ χαρακτηριστικό κεφάλι που φέρει μια οστέινη προεξοχή στο πάνω μέρος των βραγχίων, η οποία θυμίζει πριόνι (εξ ου και το όνομα Polyprion που σημαίνει πολλά πριόνια). Το χρώμα του στους ενήλικες είναι σκούρο γκρι έως καφέ ή σχεδόν μαύρο ενώ η κοιλιά είναι ελαφρώς πιο ανοιχτόχρωμη.

Ο κύκλος ζωής του Κολαούζου χωρίζεται σε δύο εντελώς διαφορετικές φάσεις. Τα νεαρά άτομα είναι πελαγικά και ζουν κοντά στην επιφάνεια της ανοιχτής θάλασσας. Έχουν τη συνήθεια να ακολουθούν επιπλέουσες αντικείμενα όπως ξύλα, κιβώτια ή ακόμα και χελώνες και καρχαρίες (εξ ου και το όνομα Θαλασσοσυνοδός ή Wreckfish), βρίσκοντας εκεί προστασία και τροφή. Καθώς ενηλικιώνονται εγκαταλείπουν την επιφάνεια και μετακινούνται στον βυθό σε μεγάλα βάθη που κυμαίνονται από 100 έως και 1000 μέτρα. Προτιμούν τους βραχώδεις βυθούς με έντονο ανάγλυφο, σπηλιές και κυρίως ναυάγια.

Είναι ένα από τα μεγαλύτερα οστεϊχθύδια της Μεσογείου. Μπορεί να φτάσει σε μήκος τα 2 μέτρα και βάρος που ξεπερνά τα 100 κιλά. Συνήθως τα ψάρια που αλιεύονται έχουν βάρος από 10 έως 40 κιλά.

Είναι κορυφαίος θηρευτής των βαθιών νερών. Τρέφεται κυρίως με μεγάλα ψάρια, κεφαλόποδα (όπως καλαμάρια και θράψαλα) και μεγάλα βενθικά καρκινοειδή (αστακούς και καβούρια). Χρησιμοποιεί το τεράστιο στόμα του για να δημιουργήσει ισχυρή αναρρόφηση και να καταπιεί τη λεία του ολόκληρη.

Σημαντικά Ευρήματα Ερευνών

Η IUCN δεν έχει αξιολογήσει το είδος στη Μεσόγειο ξεχωριστά (Data Deficient), αλλά παγκοσμίως οι πληθυσμοί του θεωρούνται ότι μειώνονται. Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι είναι είδος με μεγάλη διάρκεια ζωής που μπορεί να ξεπεράσει τα 60 ή και 80 χρόνια. Η αργή ανάπτυξη και η καθυστερημένη σεξουαλική ωρίμανση (τα θηλυκά ωριμάζουν γύρω στα 10-12 χρόνια) τον καθιστούν εξαιρετικά ευάλωτο στην υπεραλίευση. Επίσης, έρευνες έδειξαν ότι τα νεαρά άτομα μπορούν να διανύσουν τεράστιες αποστάσεις ακολουθώντας τα ρεύματα του ωκεανού πριν εγκατασταθούν σε έναν ύφαλο.